Szyfry, łączność, komputery – polska cyfryzacja
– 38 –
CEL OGÓLNY ZAJĘĆ
przybliżenie (utrwalenie) wiadomości o osobach tworzących cyfryzacje Polski i pochowanych na Cmentarzu Stare Powązki.
CZAS TRWANIA
Godzina lekcyjna w szkole – przygotowanie oraz spacer po Powązkach – 2 godziny lekcyjne (1,5 h) na terenie cmentarza
Scenariusz lekcji w PDF
Szyfry, łączność, komputery – polska cyfryzacja
ADRESAT ZAJĘĆ:
Uczniowie i uczennice szkoły podstawowej (klasy VII i VIII) oraz liceum
METODY I FORMY PRACY:
Wykład informacyjny, pogadanka, spacer po cmentarzu Stare Powązki.
ŚRODKI I MATERIAŁY DYDAKTYCZNE:
Podręcznik, ilustracje przedstawiające omawiane postaci związane z cyfryzacją.
SŁOWA KLUCZOWE:
Cyfryzacja, kryptologia, Enigma, komputer XYZ, walkie-talkie, informatyka.
CELE I METODYKA ZAJĘĆ
Cel ogólny: Przybliżenie i utrwalenie wiadomości o osobach tworzących cyfryzację Polski i pochowanych na Cmentarzu Stare Powązki.
Cele szczegółowe:
- Zrozumienie pojęcia cyfryzacji i jej historii w Polsce.
- Poznanie wkładu Polaków w rozwój światowej informatyki i telekomunikacji (łamanie szyfrów, pierwsze komputery, radiotelefony).
- Poznanie sylwetek wybitnych naukowców: matematyków, logików i inżynierów.
PRZEBIEG ZAJĘĆ
CZĘŚĆ I: WSTĘP HISTORYCZNY
Wprowadzenie do historii polskiej cyfryzacji: od sukcesów polskich kryptologów w czasie wojny polsko-bolszewickiej (łamanie szyfrów rosyjskich) i II wojny światowej (Enigma – Marian Rejewski, Henryk Zygalski, Jerzy Różycki), przez budowę pierwszych polskich komputerów (XYZ, ZAM, Odra) w powojennej Polsce, aż po wkład Polaków w rozwój łączności (Henryk Magnuski i walkie-talkie) oraz współczesne innowacje (system BLIK).
CZĘŚĆ II: SPACER PO CMENTARZU
Odwiedziny grobów pionierów informatyki, telekomunikacji i logiki, którzy swoją pracą położyli podwaliny pod współczesny świat cyfrowy.
POSTACI ZWIĄZANE Z TEMATEM (BIOGRAMY)
Janusz Groszkowski (1898–1984)
LOKALIZACJA: KWATERA 100-2-12/13
Wybitny naukowiec zajmujący się elektroniką i radiotechniką, prezes PAN. Najmłodszy profesor Politechniki Warszawskiej. W czasie II wojny światowej jako żołnierz AK uczestniczył w rozpracowaniu systemu sterowania niemieckich rakiet V-1 i V-2. Kandydat do Nagrody Nobla.
Leon Łukaszewicz (1923–2013)
LOKALIZACJA: KWATERA 196-2-29/30
Pionier informatyki w Polsce. Współtwórca pierwszego polskiego komputera cyfrowego XYZ (1958) oraz jego następcy ZAM-2. Twórca języka programowania EOL i systemu SAKO. Organizator zespołu niewidomych programistów.
Romuald Marczyński (1921–2000)
LOKALIZACJA: KWATERA K-2-26
Matematyk i pionier informatyki. Członek Grupy Aparatów Matematycznych. Twórca komputera EMAL oraz współtwórca XYZ. Jego prace miały kluczowe znaczenie dla rozwoju polskich komputerów serii Odra.
Stanisław Leśniewski (1886–1939)
LOKALIZACJA: KWATERA 339-5-5
Filozof i logik, przedstawiciel Szkoły Lwowsko-Warszawskiej. Podczas wojny polsko-bolszewickiej (1920) pracował w Biurze Szyfrów, gdzie wraz z zespołem złamał ponad 100 rosyjskich szyfrów, co miało ogromny wpływ na losy wojny.
Władysław Stanisław Majewski (1933–2002)
LOKALIZACJA: KWATERA 198-6-10/11
Profesor nauk technicznych, specjalista telekomunikacji. Minister łączności w latach 1981–1987. Wieloletni pracownik i dyrektor Instytutu Łączności oraz wykładowca Politechniki Warszawskiej.
PRACA DOMOWA (PROPOZYCJA)
Wyszukaj informacje o Henryku Magnuskim i jego wynalazku „walkie-talkie” (SCR-300). Jakie znaczenie miało to urządzenie dla żołnierzy podczas II wojny światowej?